logo blank_gr
slide1 slide2 slide3 slide4 slide5 slide7 slide8 slide9
Εκδηλώσεις
Ανακοινώσεις

Ομιλίες Δημάρχου Λεμεσού, κ. Ανδρέα Χρίστου

Ομιλία του Δημάρχου Λεμεσού, κ. Ανδρέα Χρίστου, για την μαύρη επέτειο του πραξικοπήματος της 15ης Ιουλίου 1974  που διοργανώθηκε από τις Λαϊκές Οργανώσεις ΑΚΕΛ Αγίου Αθανασίου στο πάρκο Ηρώων στον Άγιο Αθανάσιο, την Τρίτη, 16 Ιουλίου 2013 στις 7.30   μ.μ.

Τούτες οι μέρες είναι μέρες μνήμης και τιμής γιατί ο λαός και η ηγεσία του  διατρέχουν τα 39 βασανιστικά χρόνια που πέρασαν  και ξαναφέρνουν στην σκέψη όλων μας τα τραγικά γεγονότα του Ιουλίου του 1974. Το πραξικόπημα της 15ης  του Ιούλη που έφερε την ανατροπή της έννομης τάξης και του εκλελεγμένου Προέδρου Μακαρίου. Το πραξικόπημα που διενήργησε η Χούντα των Αθηνών και η ΕΟΚΑ Β΄ και που καταγράφηκε στην ιστορία της Κύπρου σαν η εσχάτη πράξη προδοσίας κατά της πατρίδας μας. Που άνοιξε τις πόρτες στην Τουρκία για να εισβάλει στην Κύπρο, να εκδιώξει τους συμπατριώτες μας από τα σπίτια τους, να διαχωρίσει τις δύο κοινότητες και να προωθήσει τα διχοτομικά της σχέδια. Τα άρματα του πραξικοπήματος προετοίμασαν και άνοιξαν το δρόμο της Τουρκικής εισβολής, τα δε ερείπια του Προεδρικού Μεγάρου διεμήνυσαν την πτώση των τειχών της Κύπρου. Σε διάρκεια λίγων ημερών η Κύπρος μετατράπηκε σε χώρο μαρτυρίου για όλο το λαό της.

Η μαύρη εκείνη μέρα του Ιούλη δεν ήταν η αρχή του πραξικοπήματος σε βάρος του Μακαρίου και του λαού του. Το πραξικόπημα άρχισε ουσιαστικά την 21ην Απριλίου 1967 γιατί την ώρα που πρωτοκύλησαν ανατριχιαστικά οι ερπύστριες στην Αθήνα, αποφασιζόταν και η τύχη της Κύπρου. Η ζωντανή και γρηγορούσα μνήμη καταγγέλλει και σήμερα αυτούς που στραγγάλισαν την δημοκρατία, πρώτα στην Αθήνα. Που έστειλαν στα ξερονήσια τον ανθό της πολιτικής  και της διανόησης. Που γίνηκαν επιμηθείς νεροκουβαλητές των ξένων συμφερόντων στην δική τους πατρίδα. Ο λαός μας θα καταγγέλλει πάντοτε αυτούς που θέλησαν προκαλυμμένα στην αρχή, απροκάλυπτα σε λίγο, να καταλύσουν με τον ίδιο τρόπο και ακόμα χειρότερα, την Κυπριακή Δημοκρατία.

Η σκέψη μας παραπέμπει στα χρόνια που προηγήθηκαν του πραξικοπήματος γιατί αυτά προετοίμασαν ιδεολογικά, ψυχολογικά και οργανωτικά το πραξικόπημα. Μένει για πάντα στο μυαλό μας χαραγμένη η περίοδος της φασιστικής τρομοκρατίας με τις εν ψυχρώ δολοφονίες δημοκρατικών πολιτών τις ανατινάξεις αστυνομικών σταθμών και το καταθλιπτικό κλίμα το οποίο είχε επιβληθεί στα εκπαιδευτικά ιδρύματα και τα στρατόπεδα της Εθνικής Φρουράς. Με το ιδεολογικό πλαίσιο της ξενοκίνητης εκστρατείας που στηνόταν από την υστερία του κίτρινου τύπου της εποχής και μιας μερίδας του κλήρου, με επικεφαλής τους τρεις Μητροπολίτες. Δεν θα ξεχάσουμε ότι η πιο αδίστακτη δημοκοπία απέδιδε στην ξενοκίνητη παρανομία και τους ανομολόγητους στόχους της, την υπόσταση εθνικής υπόθεσης ενώ μια σειρά τρομοκρατικές οργανώσεις περιβλήθηκαν με πομπώδη ονόματα όπως Εθνική Αντίσταση, Ιερός Λόχος και ΕΟΚΑ Β'.

Ξέρουν καλά όσοι έζησαν τα γεγονότα, ότι το πραξικόπημα εκείνο δεν υπήρξε κεραυνός εν αιθρία, δεν ήταν μια έξαρση και μια αφροσύνη των κύκλων που αποκαλούσαν τους εαυτούς τους ενωτική παράταξη. Ούτε το θλιβερό αποτέλεσμα μιας αόριστης διχόνοιας που κατάτρυχε το λαό μας, σαν «κατάρα της φυλής», όπως ορισμένοι προτιμούν να λένε. Τουναντίον το πραξικόπημα υπήρξε ένα εκ προμελέτης έγκλημα με στόχο να «κλείσει» το κυπριακό πρόβλημα με την απαράδεκτη λύση της διχοτόμησης και ακόμα, να εξουδετερωθούν στην πορεία και όσοι αντιτάσσονταν σε τέτοια λύση, η Κυβέρνηση του Αρχιεπισκόπου Μακαρίου και οι δυνάμεις οι οποίες τον υποστήριζαν, από το κέντρο και τη δεξιά, μέχρι το κίνημα της αριστεράς.

Ήταν μέσα στις συνθήκες απροκάλυπτης υπονόμευσης του κράτους και των θεσμών, ήταν σε εκείνη την κρίσιμη ώρα του καθήκοντος όταν διακυβευόταν η ελευθερία και η υπόσταση της Κύπρου, που εκατοντάδες αγωνιστές αποδείχτηκαν αντάξιοι της ιστορίας και των παραδόσεων του λαού  μας. Δεν είναι του παρόντος να αποτιμήσουμε το ρόλο του καθενός κατά τις μαύρες μέρες της τρομοκρατίας και του χουντικού πραξικοπήματος. Αρκεί μόνο να υπομνήσουμε ότι όπως το πραξικόπημα υπήρξε το αποκορύφωμα της μακρόχρονης προσπάθειας από πλευράς ξένων δυνάμεων και των πρακτόρων τους, για την διχοτόμηση της Κύπρου έτσι και η ηρωική αντίσταση στις δύσκολες μέρες πριν και κατά το πραξικόπημα υπήρξε η κορύφωση των ιστορικών αγώνων του λαού μας για την προάσπιση της πατρίδας μας και την διαφύλαξη της δημοκρατίας.

Δεν θα επεκταθώ στις τραγικές συνέπειες που επεσώρευσε η βραχύχρονη επικράτηση των κύκλων της ΕΟΚΑ Β' και η εισβολή του Αττίλα που ακολούθησε. Ζούμε καθημερινά την οδύνη για την απώλεια χιλιάδων αθώων ζωών, την αδιακρίβωτη  τύχη των αγνοουμένων, τη μαζική προσφυγοποίηση και τη συνεχιζόμενη κατοχή του μεγάλου τμήματος της πατρίδας μας. Αξίζει όμως να αναλογιστούμε ποια θα ήταν η κατάσταση στην Κύπρο αν δεν είχε μεσολαβήσει η αντίσταση του λαού μας. Γιατί η αντίσταση δεν ήταν μόνο χρέος τιμής και αξιοπρέπειας μπροστά στην δικτατορία και την ξένη επιβουλή. Η Αντίσταση ήταν που κατάφερε ένα σοβαρό πλήγμα στην Χούντα των Αθηνών και συνέτεινε στην τελική κατάρρευση της. Η Αντίσταση ήταν που διέσωσε τον νόμιμο Πρόεδρο της δημοκρατίας Αρχιεπίσκοπο Μακάριο με αποτέλεσμα να καταστήσει αδύνατη την ολοκλήρωση των επιδιώξεων των πραξικοπηματίων. Κυρίως όμως η αντίσταση υπήρξε βασικός παράγοντας για την διάσωση της οντότητας της Κυπριακής Δημοκρατίας και τη διατήρηση των ελπίδων μας για την επιβίωση της πατρίδας, για ένα καλύτερο μέλλον, για την Κύπρο και το λαό της.

Οι μαχητές της αντίστασης κατά του πραξικοπήματος ανέδειξαν εαυτούς άξιους του λαού μας, ενός λαού και μιας πατρίδας με ιστορία 8000 χρόνων. Ήξεραν ότι το κράτος ήταν λαβωμένο από την υπονομευτική δράση της ΕΟΚΑ Β'. Άκουγαν από το ραδιόφωνο ότι ο Μακάριος ήταν δήθεν νεκρός. Προέβλεπαν την δυσκολία εξασφάλισης μέσων αντίστασης. Ένιωθαν το παγερό χέρι του επικείμενου θανάτου. Ωστόσο προχώρησαν και κατόρθωσαν με τη στάση τους να σώσουν την τιμή και την υπόληψη των πολλών, να διασώσουν μέρος και της δικής μας προσωπικής και συλλογικής αξιοπρέπειας. Χέρια παρανόμων και πραξικοπηματίων αφαίρεσαν τη ζωή πολλών από αυτούς αλλά οι γενναίοι ζουν και θα ζουν παντοτινά στην μνήμη και στην καρδιά των ζώντων. Θα ζουν ως σύμβολα αξιοπρέπειας και ως πρότυπα πατριωτισμού.

Εκφράζουμε τον σεβασμό και την ολόψυχη συμπαράσταση προς τους συγγενείς των νεκρών αγωνιστών ευχόμενοι να βρουν βάλσαμο και παρηγοριά ξέροντας ότι η ζωή του καθενός μας δεν μετριέται με την έκταση του χρόνου που διαρκεί, αλλά μετριέται με το πύρωμα της ψυχής, από το περιεχόμενο σε πράξεις αρετής, από τα χρόνια που ο καθένας εκδαπανά υπηρετώντας τις αρχές της ελευθερίας και της δημοκρατίας που είναι το απαύγασμα της συλλογικής και διαχρονικής στάσης ενός λαού.

Σήμερα 39 χρόνια μετά το δίδυμο έγκλημα σε βάρος της Κύπρου και του λαού μας, τα οράματα του λαού μας, τα οράματα των αγωνιστών της Αντίστασης για ειρήνη και λευτεριά στον τόπο μας παραμένουν δυστυχώς ανεκπλήρωτα. Γι΄ αυτό και τα μνημόσυνα τους δεν τελειώνουν με την έξοδο μας από το χώρο της τέλεσης τους, ούτε το χρέος μας σ΄ αυτούς εκπληρώνεται με στιγμιαίες αναμνήσεις της θυσίας τους και ευκαιριακές εκδηλώσεις τιμής. Εκείνοι έδωσαν την ζωή τους γι΄αυτό τον τόπο. Και απαιτούν από μας νάμαστε  άγρυπνοι φύλακες της δημοκρατίας και αγωνιζόμενοι φρουροί της πατρίδας μας.

Τις μέρες αυτές υποχρεωτικά στρέφουμε το βλέμμα πίσω για να προβληματιστούμε ξανά και ξανά για τις αιτίες της κυπριακής τραγωδίας. Δεν το κάνουμε για την ανάξεση πληγών. Το κάνουμε για να εξαγάγουμε τα σωστά διδάγματα, για να μην επαναληφθούν τα ίδια λάθη και εγκλήματα του παρελθόντος. Γιατί είναι απαραίτητη προϋπόθεση η κριτική και η θαρραλέα αντιμετώπιση του παρελθόντος, για κάθε λαό που θέλει να συνεχίσει την πορεία του μέσα στο χρόνο και την ιστορία.

Αντλώντας τα σωστά διδάγματα από το πραξικόπημα και τα γεγονότα που οδήγησαν σ' αυτό ο λαός μας ενισχύει την πίστη και το σεβασμό του προς τις αρχές της Δημοκρατίας εμπεδώνει την δημοκρατική συμπεριφορά στην καθημερινή λειτουργία της πολιτικής μας ζωής. Πρωταρχικό καθήκον όλων μας είναι να ενισχύσουμε τους πολιτικούς θεσμούς, τον αμοιβαίο σεβασμό μεταξύ των πολιτών και των πολιτικών δυνάμεων, την ανοχή της άλλης άποψης, την αποδοχή της διαφωνίας σε ένα δημοκρατικό διάλογο.

Οι τραγικές εμπειρίες του παρελθόντος μας διδάσκουν ότι η μισαλλοδοξία, ο εθνικισμός, η καπηλεία του πατριωτισμού γίνονται οι κερκόπορτες  μέσα από τις οποίες περνά η ξένη επέμβαση και η καταστροφή.

Την ίδια στιγμή, όλος ο λαός μας, Ελληνοκύπριοι και Τουρκοκύπριοι, θα πρέπει να αντλήσουμε ένα άλλο, κοινό δίδαγμα από την εισβολή που ακολούθησε το πραξικόπημα. Ότι διαπράξαμε και οι δυο κοινότητες σοβαρά λάθη. Γιατί, αντί να συνεργαστούμε ειλικρινά και σκληρά για να εδραιώσουμε και να αναπτύξουμε την Κυπριακή Δημοκρατία, οικοδομώντας ένα κοινό λαμπρό μέλλον προς όφελος όλων των κατοίκων της Κύπρου, παραμείναμε προσκολλημένοι σε στόχους και αντιλήψεις που την έπληξαν και επέφεραν ακριβώς το αντίθετο αποτέλεσμα.

Τα τραύματα του 1974 είναι ακόμη εμφανή και οι πληγές ανοιχτές. Τριάντα εννέα χρόνια από τότε και η Κύπρος θάβει ακόμα νεκρούς. Οι μνήμες και οι θύμησες δεν μας αφήνουν να ξεχάσουμε την οφειλή προς τον τόπο μας και μας  δεσμεύουν να κάνουμε τα αδύνατα δυνατά για τη συμφιλίωση, την επανένωση και τη συμβίωση σε ένα κοινό κράτος που θα λειτουργεί στη βάση των αρχών της δικαιοσύνης και της δημοκρατίας.

Από το μαύρο καλοκαίρι του 1974 αγωνιζόμαστε με συνέπεια για να αποδείξουμε ότι η μοίρα της Κύπρου δεν είναι η κατοχή και η διχοτόμηση. Και δηλώνουμε ότι δεν θα φεισθούμε προσπαθειών για την αναζήτηση ειρηνικής λύσης και έντιμου συμβιβασμού που θα επανενώσουν το μαρτυρικό μας νησί.  Το παρατεταμένο αδιέξοδο στο πολιτικό μας πρόβλημα και οι εξελίξεις διεθνώς καλούν όλους μας σε περισυλλογή και προβληματισμό, σε αποφάσεις σύνεσης αλλά και τόλμης, σε πολιτικές ενότητας και συλλογικότητας. Οι καιροί δεν περιμένουν, οι δε αλλαγές στον κόσμο διαδέχονται η μια την άλλη με ρυθμό γρήγορο και τρόπο απρόβλεπτο.

Πρώτοι εμείς πρέπει να επειγόμαστε για ταχεία λύση του Κυπριακού. Πρώτοι εμείς πρέπει να θέλουμε τον άμεσο τερματισμό της τραγωδίας του τόπου μας, την επανένωση του λαού μας και της χώρας μας, την κατοχύρωση της ασφάλειας και των ανθρωπίνων δικαιωμάτων, την οικοδόμηση ενός ελπιδοφόρου μέλλοντος για όλους τους κατοίκους της πατρίδα μας. Ελληνοκύπριους, Τουρκοκύπριους, Μαρωνίτες, Αρμένιους και Λατίνους. Γιατί ειρήνη σημαίνει δικαιώματα και ελευθερίες για όλους ανεξαιρέτως, κοινωνική και πολιτική ισότητα, δικαιοσύνη και δημοκρατία.

Πρέπει να ανανεωθεί παρά τις δυσκολίες και τους χαλεπούς καιρούς η θέληση και η αποφασιστικότητα των Ελληνοκυπρίων και των Τουρκοκυπρίων, για την επίτευξη λύσης και την ειρηνική συμβίωση και με περισσότερη δύναμη να συνεχίσουμε τον αγώνα για λύση του πολιτικού μας προβλήματος. Για να δικαιωθούν οι προσπάθειες όλων όσων πιστεύουν και όσων  θυσιάστηκαν για την επαναπροσέγγιση, τη συνδιαλλαγή και τη συνεργασία. Για να δικαιωθεί η θυσία των ηρωικών παιδιών που έπεσαν στο πραξικόπημα. Για να δικαιωθούν οι προσδοκίες των εκατοντάδων αγωνιστών της αντίστασης. Για να δικαιωθούν οι αγώνες και οι θυσίες του κυπριακού λαού.

 

 

 

 
epohi